ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА БЕЛСЕНДІ ҰЗАҚ ӨМІР СҮРУ САПАСЫН ҚОЛДАУ ТҰРҒЫСЫНАН ДЕНСАУЛЫҚ САҚТАУ ЖҮЙЕСІНДЕГІ НОРМАТИВТІК ҚҰҚЫҚТЫҚ АКТІЛЕРДІҢ ТИІМДІЛІГІ МӘСЕЛЕЛЕРІ (Journal of actual problems of jurisprudence, 2024)
Мақалада негізгі әлеуметтік-экономикалық бағыттарды құқықтық реттеу тұрғысынан ғылымда «антиэйджинг» деп аталатын Қазақстан Республикасындағы белсенді ұзақ өмір сүру институты талданады. Бұл, ең алдымен, денсаулық сақтау, әлеуметтік қамсыздандыру, әлеуметтік қызмет көрсету және т.б. Адамның жемісті өмір сүру ұзақтығын қамтамасыз ету бойынша мемлекеттің әлеуметтік-құқықтық саясаты зерттеледі. Авторлар салауатты өмір салты мәселелерін реттеу және адам өмірінің ұзақтығын қамтамасыз ету саласындағы мемлекеттік саясаттың басым бағыттарына өз көзқарасы бойынша назар аударады. Қазақстанда белсенді ұзақ өмір сүрудің концептуалды категориясын және оның анықтамаларын құқықтық реттеудің жоқтығына ерекше назар аударылады. Бүгінгі таңда Қазақстанда толыққанды, көп өлшемді құқықтық базаның жоқтығына назар аударылады, сонымен қатар, осы құқықтық қатынастар саласындағы реттеу объектісін нақты анықтау және иерархияны, яғни нормативтік құқықтық реттеу деңгейлерін ажырату.Мақалада адамның өмір сүру ұзақтығын арттыру бойынша арнайы зерттеулер жүргізу қажеттігі атап өтілген. Ұйымдастырушылық және заңнамалық шаралардың болмауы медицина ғылымының жетістіктерін еліміздің практикалық өміріне іс жүзінде жүзеге асыруда негізгі қиындықтар туғызады. Медицинаның адам өмірін ұзарту және оның сапасын сақтаудағы қол жетімді ғылыми жетістіктері қартаю процесіне араласуға емес, ең алдымен қартаюдан туындаған аурулармен күресуге негізделген.             Автор ғалымдардың адамда генетикалық тұрғыдан қартаюға қарсы кешенді бағдарлама бар деген соңғы жетістіктерін атап көрсетеді. Ал қартаю процестерін теориялық түсінбестен және адам өмірінің ұзақтығының шегін еңсеру технологияларын анықтамайынша ‒ медициналық және биологиялық ғылымдардың бүкіл кешені тәжірибе тұрғысынан ғылымның басқа салаларымен тікелей өзара әрекеттесусіз тиімді болмауы мүмкін. және ең алдымен оңшыл ғылым.Кілт сөздер. Қазақстан Республикасының Конституциясы, Белсенді ұзақ өмір сүру, нормативтік құқықтық актілердің тиімділігі, өмір сүру деңгейі, өмір сүру ұзақтығы, зейнетақымен қамсыздандыру, денсаулық сақтау жүйесі, қолданыстағы заңнама.